Opheldering van communicatiekanaal met mogelijke rol bij ontwikkeling van kanker

Guido David van VIB (Vlaams Instituut voor Biotechnologie) en KU Leuven heeft samen met Pascale Zimmermann van KU Leuven en Centre de Recherche en Cancérologie de Marseille een nieuw mechanisme ontdekt waarmee exosomen gevormd worden, kleine vesikeltjes die een rol spelen bij de ontwikkeling van kankergezwellen. Het onderzoek verscheen in het gezaghebbende tijdschrift Nature Cell Biology.

Cellen liggen niet zomaar tegen elkaar aan. Onderling wisselen ze voortdurend informatie uit. Recent is duidelijk geworden dat cellen ondermeer kunnen communiceren via complexe boodschappen die, verpakt in een klein vesikeltje (blaasje) en als het ware per brief, in een omslag verstuurd worden. Dergelijke blaasjes die door de cel worden afgescheiden, noemt men exosomen. 

Er zijn studies die doen vermoeden dat exosomen een rol kunnen spelen bij de ontwikkeling van kanker. Vandaar dat er al nieuwe behandelingsstrategieën voor kanker uitgewerkt worden die zich richten op exosomen. Het is dan ook van groot belang de mechanismen van de vorming van exosomen te achterhalen, omdat die van belang kunnen zijn om de progressie van kanker tegen te gaan.

De VIB- en KULeuven-teams geleid door Guido David en Pascale Zimmermann hebben een nieuw mechanisme voor de vorming van exosomen blootgelegd. Ze toonden de essentiële rol aan van een samenspel tussen de drie eiwitten: Alix, syntenine en syndecan. Van syndecanen is geweten dat ze een rol spelen in kanker, ontsteking en infectie. Deze eiwitten bevatten suikerketens, de zogenaamde heparaansulfaten. Door de rol van syndecan bij de exosomenvorming aan te tonen, leveren David en Zimmermann ook inzicht in een totaal onverwachte rol voor heparaansulfaat.

Deze blootgelegde mechanismen zullen het onderwerp vormen van studies naar de mogelijkheid om de vorming van exosomen te ontregelen en zo ziekteprocessen waarbij heparaansulfaat een rol speelt, te beïnvloeden. Naast kanker gaat het hier onder meer om virale infecties, prionziekten, ontstekingen en hersenaandoeningen zoals de ziekte van Alzheimer.