Stad en universiteit brengen passend eerbetoon aan bezieler museum M

Op 29 juni brengen de stad Leuven, de KU Leuven en museum M hulde aan Veronique Vandekerchove, gewezen hoofdconservator en bezieler van museum M, die op 25 januari van dit jaar overleed na een verkeersongeval. “Veronique was een sterke vrouw die een scherpe visie combineerde met ontegensprekelijke charme en bescheidenheid”, zegt professor kunstwetenschappen Jan Van der Stock, die nauw met haar samenwerkte en de naar haar genoemde leerstoel aan de KU Leuven zal coördineren.

Daniël Rys
Veronique Vandekerchove in september 2009, net voor de opening van de tentoonstelling 'Rogier van der Weyden 1400-1464 / De Passie van de Meester' in museum M
Daniël Rys
“Uiteraard heb ik heel uiteenlopende gevoelens bij de op til staande viering”, zegt professor Van der Stock, die aan het hoofd staat van Illuminare, het Studiecentrum voor Middeleeuwse Kunst van de KU Leuven. Samen waren ze de drijvende kracht achter een aantal grote tentoonstellingen en Veronique Vande-kerchove bereidde ook een doctoraat bij hem voor. “Ik heb het geluk gehad tien jaar met haar samen te werken. We zagen elkaar geregeld, want er waren meer dan tien projecten die we samen in voorbereiding hadden.”

“Veronique was een sterke vrouw die wist wat ze wilde. Mede dankzij die gedrevenheid is ze erin geslaagd om Leuven als museumstad internationaal op de kaart te plaatsen. De vele aspecten van haar werk willen we tijdens de herdenking zichtbaar maken en ook voor de toekomst verankeren.” Dat gebeurt op verschillende manieren. Zo publiceert Illuminare de proceedings van het internationale colloquium Rogier van der Weyden in Context, waarvan Veronique Vandekerchove gastvrouw en medeorganisator was. Museum M zelf draagt de grote zaal met laatgotisch beeldsnijwerk aan haar op en plaatst een gedenkplaat aan het begin van het museumparcours.

Utopia en 1968

De rol die Veronique Vandekerchove speelde in de samenwerking tussen museum, stad en universiteit krijgt ook waardering én voortzetting. De KU Leuven reikt haar op 29 juni postuum de eerste clavis terrarum uit, een nieuwe onderscheiding die bijzondere verdiensten voor de universiteit erkent. De stad Leuven richt aan de KU Leuven de Veronique Vandekerchoveleerstoel van de stad Leuven in. Met het bedrag dat daaraan vasthangt, 65.000 euro per jaar, kunnen jonge kunsthistorici wetenschappelijk onderzoek doen dat in de lijn ligt van haar werk.

“Concreet gaan we met deze leerstoel onder meer aan de slag voor het Utopia-jaar 2016”, zegt professor Van der Stock. “Dan herdenken we de 500ste verjaardag van de publicatie – bij Dirk Martens, hier in Leuven – van Thomas More’s Utopia, ongetwijfeld het meest invloedrijke boek dat ooit in deze stad werd gedrukt. Het moet een groots opgezet feestjaar worden, met een drietal tentoonstellingen – rond oude kunst, architectuur en hedendaagse kunst – en een viertal congressen rond verschillende thema’s die verband houden met het werk. Dankzij de leerstoel kunnen we het nodige wetenschappelijk onderzoek doen en specialisten uitnodigen, en hebben we financiële armslag om prospectie naar interessante kunstwerken te doen.”

“Je kan dit Utopia-jaar zien als een opstap naar een project dat we in 2018 op poten willen zetten, een halve eeuw na het roerige jaar 1968. We willen dan op zoek gaan naar de nawerking – mislukkingen én verwezenlijkingen – van de vernieuwende ideeën over onderwijs en cultuur die dat jaar zowel nationaal als internationaal de kop opstaken. Je kan misschien wel enkele parallellen trekken tussen het optimisme dat de samenleving rond 1500 typeerde en de dynamiek aan de universiteiten in 1968. Dergelijke overpeinzingen vormden ook het onderwerp van mijn laatste gesprek met Veronique, nauwelijks drie uren voor haar ongeval.”

“Haar doctoraatsonderzoek naar het 15de-eeuwe Brabantse paneel met de Passietaferelen van Christus, uit de collectie van museum M, bleef jammer genoeg onafgewerkt. Maar ook daar gaan we op zoek naar mogelijkheden om haar werk weer op te nemen en te valoriseren.”