Nieuw onderzoek toont hoge vaccinatiegraad bij Vlaamse peuters en adolescenten

Voor de vierde keer sinds 2005 is in Vlaanderen een vaccinatiegraadstudie uitgevoerd. Daaruit blijkt dat de vaccinatiegraad bij zowel peuters als adolescenten op een zeer hoog niveau blijft. Voor het eerst is ook de vaccinatiegraad bij zwangere vrouwen onderzocht en is er gepeild naar het vertrouwen van Vlaamse ouders in de inentingen. De studie werd uitgevoerd door de KU Leuven en Universiteit Antwerpen in opdracht van het Vlaams Agentschap voor Zorg en Gezondheid.

© Shutterstock
De hoge vaccinatiegraad zorgt ervoor dat infectieziekten zoals polio, kroep en rode hond niet meer kunnen circuleren.
© Shutterstock
Vaccins behoren tot de meest succesvolle preventieve middelen, met een grote invloed op ziekte- en sterftecijfers. Een hoge vaccinatiegraad (>90-95%) is noodzakelijk om groepsimmuniteit te verkrijgen voor bepaalde ziektes en zo ook de meeste kwetsbaren in de maatschappij te beschermen. Daarom heeft de Vlaamse overheid vorig jaar – na eerdere metingen in 2012, 2008, 2005 en 1999 – een nieuwe vaccinatiegraadstudie laten uitvoeren.

Uit de nieuwe meting blijkt dat de vaccinatiegraad voor aanbevolen gratis inentingen bij peuters stabiel en hoog blijft (92,9 – 96,2%). De vaccinatie tegen het rotavirus, dat vaak aan de basis ligt van maag- en darminfecties, hinkt wel lichtjes achterop, met 89,6 procent. Die inenting is wel aanbevolen, maar niet volledig gratis. Bij de adolescenten is de vaccinatiegraad voor bijna alle onderzochte vaccinaties toegenomen ten opzichte van de voorgaande metingen. Alleen voor hepatitis B werd een lichte daling vastgesteld.

De hoge vaccinatiegraad bij beide groepen zorgt ervoor dat infectieziekten zoals polio, kroep en rode hond niet meer kunnen circuleren in de gevaccineerde populaties. De vaccinatie tegen mazelen-bof-rode hond heeft wel blijvend aandacht nodig omdat deze bij adolescenten nog onvolledig is: zeker voor mazelen is het belangrijk om met twee dosissen gevaccineerd te zijn en dat is niet altijd het geval. De vaccinatiegraad voor mazelen bij adolescenten haalt de WHO-norm van 95% niet.

Bij de vrouwelijke adolescenten valt het succes van het HPV-vaccinatieprogramma op. Het humaan papillomavirus is de hoofdoorzaak van baarmoederhalskanker. Het programma werd pas in 2010 opgestart, maar heeft nu al een vaccinatiegraad van bijna 90 procent. Dat is bijzonder hoog ten opzichte van andere landen met gelijkaardige programma’s, zoals Nederland, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Denemarken, de Verenigde Staten en Australië.

Cruciaal vertrouwen

Voor het eerst is ook de vaccinatiegraad bij zwangere vrouwen onderzocht. Zwangere vrouwen laten zich het best inenten tegen onder meer de griep omdat besmetting tot complicaties kan leiden tijdens de zwangerschap. Uit de studie blijkt dat bijna de helft (47%) zich laat inenten tijdens het griepseizoen. Ook vaccinatie tegen kinkhoest is aangeraden tijdens de zwangerschap omdat de ziekte mogelijk dodelijk kan zijn voor een pasgeborene. Dat advies wordt goed opgevolgd: ruim twee derde van de zwangere vrouwen (69,3%) laat zich volgens de studie inenten tegen kinkhoest.

Een ander nieuw aandachtspunt in de studie is het vertrouwen van de ouders in de vaccinaties. “Een verlies van vertrouwen kan leiden tot een lagere vaccinatiegraad en bijgevolg ook tot een vermindering van de groepsbescherming”, zegt professor Corinne Vandermeulen van het Leuvens Universitair Vaccinologie Centrum. “De studie toont aan dat de ouders van zowel pasgeborenen, peuters als adolescenten over het algemeen een groot vertrouwen hebben in de werking en het nut van vaccins. Ze zijn wel bezorgd over mogelijke nevenwerkingen. Het vertrouwen van de ouders is cruciaal om de hoge vaccinatiegraad aan te houden en de infectieziekten waartegen we vaccineren daadwerkelijk buiten Vlaanderen te houden.”

Klik hier om de volledige studie te bekijken.